Avrupa Uzay Ajansı (ESA), 2030 yılında Kızıl Gezegen'e inmesi planlanan ExoMars Rosalind Franklin keşif aracı için hazırlıklarını hız kesmeden sürdürüyor. Bu kapsamda, Airbus tarafından üretilen 'Charlie' adlı rover prototipi, İspanya'nın güneydoğusundaki engebeli Tabernas çölünde gerçekleştirilen kapsamlı bir test kampanyasında yer aldı. Indiana Jones ve spaghetti western filmleriyle ünlü olan bu kurak bölge, Mars peyzajına olan jeolojik ve mineralojik benzerlikleri nedeniyle özellikle tercih edildi. Sekiz gün süren bu kritik süreçte Charlie, yaklaşık 1200 kilometre uzaktaki bilim insanlarından gelen komutlarla engebeli arazide 220 metre yol kat etti.
İtalya'nın Torino şehrindeki Rover Operasyonları Kontrol Merkezi'nde (ROCC) görev yapan yaklaşık 100 bilim insanı ve mühendis, keşif aracının güvenli bir şekilde hareket etmesini ve keşif stratejilerini uygulamasını koordine etti. Charlie, gerçek Rosalind Franklin aracının hedefe ulaşırken tehlikelerden kaçınmasını sağlayacak olan rehberlik, navigasyon ve kontrol yazılımının aynısını çalıştırdı. Kontrol merkezindeki ekip; aracın gönderdiği görseller, yer altı radarı ve spektral analiz verilerini kullanarak yaşam kanıtı aramak için en uygun bölgeleri belirlemeye odaklandı. Test sırasında aracın otonom yetenekleri de kanıtlandı; altıncı günde Charlie, operatör müdahalesi olmadan 60 metreden fazla yol kat etti ve %1'den daha az bir navigasyon hatası sergiledi.
Simülasyon, uzaktan çalışan ekipler için gerçeğe yakın ve zorlu senaryolar barındırdı. Bir aşamada, verilerden bir yokuşun dikliğini tam olarak değerlendirmek zor oldu ve ekip ilk başta aşırı temkinli bir yaklaşım benimserken, daha sonra dijital yükseklik haritası kullanarak bunun hafif bir eğim olduğunu doğruladı. Başka bir gün ise çöldeki testler beklenmedik yağmur nedeniyle kesintiye uğradı ve ekip zorluklar karşısında öncelikleri yeniden planlamayı öğrendi. ROCC'daki planlamacılar ve bilim insanları, veri akışını değerlendirerek gerçek görevde olduğu gibi gece gündüz demeden bir sonraki günün hazırlıklarını yürüttü.
Test kampanyasında Rosalind Franklin'in bilimsel enstrüman süitinin prototipleri aktif olarak kullanıldı. Geniş ve dar açılı kameralar (PanCam), yakın çekim kameraları (CLUPI), bir spektrometre (Enfys) ve yer altı radarı (WISDOM) gibi araçlar, antik mikrobiyal aktivitenin izlerini tespit etmek üzere veri topladı. Planlar netleştikten sonra komutlar rover'a iletildi ve rotalar ile sonuçlar yakından takip edildi. 2027 yazında gerçekleştirilecek bir sonraki saha testinde, ExoMars İz Gazı Uydusu'nun da dahil edilmesiyle yörünge zorluklarının eklenmesi ve görevin daha da karmaşık hale getirilmesi planlanıyor.








