Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ve Thales Alenia Space ortaklığıyla yürütülen ExoMars projesinin en önemli bileşenlerinden biri olan Rosalind Franklin keşif aracı, Mars yüzeyindeki zorlu görevine hazırlanıyor. Keşif aracı Kızıl Gezegen'e ulaştığında en kritik anlardan biri, iniş platformundan (lander) ayrılarak yüzeye ilk adımını atacağı ilk sürüş anı olacak. Bu kritik aşamanın hatasız gerçekleşebilmesi için mühendisler, Dünya üzerinde tam boyutlu bir rover modeli kullanarak Mars koşullarını birebir taklit eden özel test sahaları oluşturdu. Testler, aracın karşı irdeleyeceği düşük yerçekimi etkileri, 20 derecelik dik eğimler, pürüzsüz olmayan zemin yapısı ve rampaların altında yer alabilecek olası engeller gibi fiziksel zorlukları simüle ediyor.
Mars yüzeyinde hareket etmek, Dünya'daki sürüş deneyimlerinden çok farklı fiziksel dinamikler barındırır. Kızıl Gezegen'in yüzey yerçekimi, Dünya'nınkinin yalnızca yaklaşık yüzde 37'si kadardır. Bu düşük yerçekimi ortamı, araçların çekiş gücünü (traciton) ve tekerleklerin zeminle etkileşimini doğrudan değiştirir. Ayrıca Mars'ın yüzeyini kaplayan ince toz tabakası ve regolit adı verilen ufalanmış kaya parçacıkları, tekerleklerin patinaj yapma riskini artırır. ESA mühendisleri, bu tür mekanik ve dinamik engelleri önceden öngörmek ve yazılım algoritmalarını optimize etmek adına bu provaları titizlikle yürütmektedir. Rosalind Franklin'in tasarımında yer alan özel tekerlek geometrileri ve süspansiyon sistemleri, bu zorlu topografik şartların üstesinden gelmek için özel olarak geliştirilmiştir.
Carl Sagan Seti: Kozmos & Tanrının Kapısını Çalan Bilim (2 Kitap)
"Evrenin neresindeyiz ve nereye gidiyoruz?" Çağımızın en büyük astrofizik başyapıtı Kozmos ve bilimin sınırlarını sorgulayan 2'li özel koleksiyon seti.
Projenin tarihindeki en önemli dönüm noktalarından biri olan ve 2030 yılında gerçekleşmesi planlanan bu Mars yolculuğu, sadece bir sürüş operasyonundan ibaret değildir. Aracın temel amacı, Mars'ta geçmiş yaşam izlerini aramaktır. Bu doğrultuda Rosalind Franklin, yüzeyin iki metre altına kadar inebilen gelişmiş bir matkap sistemine sahiptir. Uzay tarihine geçecek olan bu derin delme kabiliyeti, Güneş'in zararlı morötesi (UV) ışınlarından ve kozmik radyasyondan korunamayan yüzeyin aksine, daha derinlerde korunmuş olabilecek organik moleküllerin ve potansiyel mikroorganizma kalıntılarının örneklenmesini sağlayacaktır. Bu yüzden iniş platformundan güvenle inmek, tüm bu bilimsel ekipmanların sağ salim göreve başlaması için hayati bir eşiktir.
Thales Alenia Space tesislerinde ve ESA'nın simülasyon merkezlerinde yürütülen bu yer testleri, uzay keşiflerinin başarısında hazırlık aşamasının ne denli kritik olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Milyonlarca kilometre uzaktaki bir robota anlık müdahale etmenin sinyal gecikmeleri (ışık hızı sınırları nedeniyle dakikalar süren gecikmeler) yüzünden imkansız olduğu düşünüldüğünde, özerk (autonom) sürüş yeteneklerinin ve mekanik dayanıklılığın Dünya'da yüzde yüz test edilmesi şarttır. 2030'daki büyük fırlatma ve iniş serüvenine giden yolda, bu provalar Rosalind Franklin'in Kızıl Gezegen'deki tekerlek izlerinin sağlam ve güvenli atılmasının temel güvencesidir.
