Büyük Donma (Big Freeze / Isı Ölümü)

Termodinamiğin ikinci yasası gereği evrendeki entropi sürekli artar. Yaklaşık 100 trilyon yıl sonra yeni yıldız oluşumu duracak, tüm yıldızlar yakıtını tüketip beyaz cüce, nötron yıldızı veya kara deliklere dönüşecektir. 10⁴⁰ yıl sonra proton bozunmasıyla atomik madde yok olacak, 10¹⁰⁰ yıl sonra en dev süper kütleli kara delikler bile Hawking ışımasıyla buharlaşacaktır. Evrende hiçbir iş yapılamayacak ve maksimum entropiye ulaşılacaktır.

Termodinamiğin İkinci Yasası'nın kozmolojik ölçekteki doğal sonucu olan Büyük Donma (Big Freeze veya Isı Ölümü), evrenin genişlemesinin sonsuza dek sürmesi durumunda gerçekleşecek en olası nihai kader senaryosudur. Karanlık enerjinin etkisiyle galaksi kümeleri birbirlerinin kozmik ufuklarının ötesine taşındığında, gelecekteki gözlemciler yalnızca kendi yerel galaksi gruplarını görebilecek, geri kalan evren sonsuz karanlığa gömülecektir.

Yaklaşık 10¹⁴ (100 trilyon) yıl içinde evrendeki tüm gaz bulutları tükenecek, yeni yıldız oluşumu tamamen duracak ve en uzun ömürlü kırmızı cüce yıldızlar bile yakıtlarını bitirerek kararacaktır ('Yıldızsal Çağın Sonu'). Ardından gelen 'Dejenere Çağ'da beyaz cüceler ve nötron yıldızları soğuyacak, 10⁴⁰ ila 10¹⁰⁰ yıl arasındaki 'Kara Delik Çağı'nda ise en devasa süper kütleli kara delikler bile Hawking ışımasıyla buharlaşacaktır. Sonunda evren, mutlak sıfıra (0 Kelvin) sonsuz derecede yaklaşan, maksimum entropiye ulaşmış ve hiçbir iş veya yaşam barındıramayan seyreltik bir foton ve lepton denizine dönüşecektir.